Harmonia ponad śpiewnością

29 marca  1848 r. w „Allgemeine Musikalische Zeitung” opublikowano recenzję Sonaty g-moll op. 65 Chopina, pióra Augusta Kahlerta, profesora filozofii urodzonego we Wrocławiu, znajomego Schumanna. Należał do grona wielbicieli polskiego kompozytora, ale uznanie dla jego twórczości nie było bezkrytyczne. O Sonacie napisał: „Nie chcemy już czynić zarzutów [...] osobliwościom jego kombinacji harmonicznych. Dawno przyznano mu prawo do wolności większej niż innym […] Ale tym, co niestety coraz częściej występuje u Chopina, jest niedostatek […] wyraziście wyprofilowanych pomysłów muzycznych, klarowne wyodrębnienie tematów. [...]  były niegdyś liryczne, teraz są bardziej retoryczne, ich wartość melodyczna jest teraz tak bardzo uwarunkowana przez harmonię, że ponad nią ginie śpiewność”. (md)