Logo Polskiego Radia
POSŁUCHAJ
Dwójka
Konto Usunięte Konto Usunięte 26.03.2018

"Filozofia i literatura to różne perspektywy stawiania pytań"

- Te dwie dziedziny często ze sobą konkurują, choć nie są całkowicie odmiennymi sposobami opowiadania o człowieku. Platon jest przecież wielkim filozofem, a jego dzieła to zarazem świetna literatura – mówił w Dwójce dr Jan Tokarski.
Posłuchaj
  • Filozofia kontra literatura (Rachunek myśli/Dwójka)
Czytaj także

cialo_shutterstock_1200.jpg
"Doświadczenia cielesności nie możemy dzielić z innymi"

W audycji "Rachunek myśli" rozmawialiśmy z autorem zbioru esejów "Zderzenia", których jedną z tez jest stwierdzenie, ze co najmniej od czasów Platona między literaturą a filozofią istnieje swoiste napięcie. Filozofowie często podkreślają wyższość swoich esejów nad owocami pracy poetów i prozaików. Zarazem jednak nieustannie spoglądają na dzieła literackie.

- Platon wyganiał poetów ze swego idealnego państwa, ale jestem zdania, że filozof może u nich podglądnąć bardzo ciekawe problemy. Zapewne dlatego, że pisarze mają fundamentalną przewagę nad filozofami, którym łatwiej jest wziąć idee czy abstrakty za rzeczywistość. Literaci bywają o tyle bardziej roztropni, że nie wyciągają pochopnie zbyt ogólnych wniosków - powiedział dr Jan Tokarski.

Filozofowie szukają w literaturze inspiracji, metafor, które byłyby zbieżne z ich myślą, a także przykładów pozwalających zobrazować abstrakcyjną myśl. - Dążenie do jednoznaczności bywa jednak dla filozofów zabójcze, a zdolność zachowania wieloznaczności daje czasami wieczne życie literatom - stwierdził gość audycji przypominając, że myśl postmodernistyczna, która zniosła różnicę między filozofią a literaturą, uwikłała się w sprzeczności radykalnego relatywizmu.

Dlaczego filozofia i literatura konkurują w opisywaniu świata? Jakie trudności rodzi zatarcie granic między esejem a opowiadaniem? Czego od pisarzy uczy się filozof, a czego literat może nauczyć się od myślicieli? O tym w nagraniu audycji.

***

Tytuł audycji: Rachunek myśli 

Prowadzi: Michał Nowak

Gość: dr Jan Tokarski

Data emisji: 24.03.2018

Godzina emisji: 23.00

mko/pg