Беларуская Служба

Вармія і яе культура сталі больш пазнавальнымі

11.04.2026 10:12
Носьбіты вармійскай культуры лічаць, што дзесяцігоддзя было дастаткова, каб рэгіён і яго культура сталі распазнавальнымі.
Ілюстрацыйнае фотаImage by wydawca from Pixabay/CC0

Пры канцы чэрвеня і на пачатку ліпеня ў Лідзбарку Вармінскім адбудуцца мерапрыемствы, прысвечаныя 10-й гадавіне ўнясення вармінскага дыялекту ў спіс нематэрыяльнай культурнай спадчыны і 5-й гадавіны прызнання вармінскага капелюша.

Дзесяць гадоў таму ў спіс нематэрыяльнай культурнай спадчыны зʼявіўся першы запіс з Варміі — вармінскі дыялект. Праз пяць гадоў у спіс была дададзена вытворчасць вармінскага капелюша.

— З-за гісторыі Варміі не варта чакаць большага. Бесперапыннасць іншых традыцый і рытуалаў у Варміі была жорстка перапыненая Другой сусветнай вайной, — сказала Польскаму прэсаваму агенцтву (PAP) рэгіяналістка Ізабэла Тройтле, якая ўзначальвала ініцыятыву па прызанні вармінскага капелюша.

Пасля Другой сусветнай вайны Вармія і суседнія Мазуры спазналі амаль поўную замену насельніцтва — большасць жыхароў Варміі і Мазур, якія перажылі вайну, эмігравалі ў Германію. Тыя, хто заставаўся, часта гадамі хавалі сваю культуру і дыялект, каб пазбегнуць пераследу.

— Нягледзячы на ​​тое, што 10 гадоў – гэта нядоўга, я лічу, што за гэты час для Варміі і вармійскай культуры адбылося шмат добрага. Вармія стала вядомай у многіх вымярэннях, у тым ліку ў навуцы, турызме і СМІ, — падкрэсліў у інтэрвʼю PAP захавальнік вармінскага дыялекту Лукаш Рух.

Носьбіты і ратавальнікі вармінскай культуры вырашылі адзначыць дзесяцігоддзе інтэнсіўных намаганняў па вяртанні Варміі ў грамадскую свядомасць.

— Летам у Лідзбарку Вармінскім пройдзе серыя мерапрыемстваў, сустрэч і семінараў, звязаных з Варміяй — абвясціў Тройтле ў інтэрвʼю PAP.

Адным з запланаваных мерапрыемстваў зʼяўляецца адкрыццё фрэскі на будынку, прысвечана вармінскаму капелюшу. Таксама запланаваны канферэнцыя і выстава, прысвечаныя нематэрыяльнай спадчыне, майстар-класы для дзяцей і канцэрт гурта Dagadana.

—Мы павінны захаваць культуру Варміі і перадаць яе будучым пакаленням, — падкрэслілі Тройтле і Рух.

PAP/юл