Od muzyki zainspirowanej monumentalizmem dzieł Zdzisława Beksińskiego po transową kołysankę. Przedstawiamy dzieła 7 kompozytorów nominowanych w
II edycji Nagrody Mediów Publicznych Opus.
Jest to nagroda fundowana wspólnie przez Telewizję Polską i Polskie Radio za najlepszy utwór z gatunku muzyki poważnej, którego pierwsze wykonanie i upowszechnienie nastąpiły w roku poprzedzającym przyznanie nagrody.
Spośród 25 zakwalifikowanych do konkursu kompozycji Jury nagrody OPUS w składzie: prof. Włodzimierz Kotoński (przewodniczący), Andrzej Chłopecki, Krzysztof Droba, Marek Moś, Olgierd Pisarenko, Krzysztof Szwajgier i Paweł Szymański, wybrało siedem utworów nominowanych w II edycji nagrody OPUS.
Do nagrody nominowani zostali:
- Aleksander Lasoń za utwór "Called Back – Sacrificial Chanting and Playing to Anna" napisany dla wybitnego brytyjskiego kwartetu wokalnego The Hilliard Ensemble, poświęcony pamięci zmarłej żony kompozytora.
Sam artysta możliwość pracy z The Hilliard Ensemble, wybór tekstów Emilly Dickinson oraz stosunek do kompozycji komentuje tymi słowami:
![](/9e370c2c-0389-4f70-baf5-9098805b119a.file?format=150x190)
Aleksander Lasoń
Aleksander Lasoń urodził się na Śląsku. Ukończył z wyróżnieniem studia kompozytorskie w Państwowej Wyższej Szkole Muzycznej w Katowicach w klasie Józefa Świdra, studia uzupełniał na kursach, m. in. w Burgas u Tona de Leeuw, Marina Goleminova i Andreya Eshpay’a, w latach 1984 i 1988 brał udział w Międzynarodowych Wakacyjnych Kursach Nowej Muzyki w Darmstadt. Początkowo działał jako pianista-improwizator (w 1972 roku został laureatem IV Konkursu Improwizacji Fortepianowej w Gdańsku), po czym poświęcił się przede wszystkim komponowaniu i dyrygenturze. Za swoją twórczość otrzymał szereg znaczących nagród, do najważniejszych należą, m. in.: Nagroda im. Beethovena Miasta Bonn za II Symfonię „Koncertującą” na fortepian i orkiestrę (1980), trzykrotnie uzyskał wysokie lokaty na Międzynarodowej Trybunie Kompozytorów UNESCO w Paryżu – za I Symfonię (najwyższa punktacja i I lokata w kategorii ogólnej w 1980), za II Kwartet smyczkowy oraz Concerto festivo na skrzypce i orkiestrę (wyróżnienie w 1988 i w 1997), dwukrotnie nagrodę-stypendium Witolda Lutosławskiego (1987 i 1989), Nagrodę–stypendium „Exclusiv” wydawnictwa muzycznego TONOS Muskverlage w Darmstadt (1988/1989), Nagrodę Związku Kompozytorów Polskich za wybitne osiągnięcia kompozytorskie oraz działalność wykonawczą w dziedzinie nowej muzyki (2002), Nominację do Nagrody Mediów Publicznych OPUS za VII Kwartet smyczkowy (2008), i wiele innych. Obok pracy twórczej od 1975 roku prowadzi działalność pedagogiczną. W styczniu 2000 otrzymał tytuł profesora sztuk muzycznych, wykłada na Wydziale Artystycznym Uniwersytetu Śląskiego i Akademii Muzycznej w Katowicach. W roku 1996 założył Orkiestrę Muzyki Nowej w Akademii Muzycznej w Katowicach. W latach 1986-89 był wiceprezesem Polskiego Towarzystwa Muzyki Współczesnej w Warszawie (polskiej sekcji ISCM), a w latach 1990-93 – prezesem Oddziału Związku Kompozytorów Polskich w Katowicach.
*******
- Justyna Kowalska za utwór "Obraz 1929" inspirowany twórczością Zdzisława Beksińskiego.
Młoda ale już utytułowana kompozytorka w swojej twórczości interesuje się związkami między muzyką a plastyką inspirując się przede wszystkim kompozycyjnym monumentalizmem.
![](/8bce6a07-202a-41be-b1c6-3ecaff86437b.file?format=181x250)
Justyna Kowalska
fot. materiały prasowe Justyna Kowalska, kompozytorka, flecistka, improwizatorka; ur. 13 marca 1985, w Katowicach. W czerwcu 2009 r. ukończyła z wyróżnieniem studia kompozytorskie w Akademii Muzycznej w Katowicach w klasie Aleksandra Lasonia. Jej kompozycja "Obraz 1929" (Zdzisław Beksiński in memoriam) na orkiestrę symfoniczną zdobyła I nagrodę w Konkursie Kompozytorskim im. Artura Malawskiego w Rzeszowie w 2008 roku. Tam również utwór został prawykonany przez Filharmonię Rzeszowską, pod dyrekcją Marka Pijarowskiego. Jej utwór "Cierń" do słów Tadeusza Różewicza zdobył wyróżnienie na Ogólnopolskim Konkursie Kompozytorskim im. Tadeusza Różewicza w Gliwicach. Podczas tegorocznego Festiwalu Prawykonań – Polska Muzyka Najnowsza Justyna Kowalska zaprezentowała najnowszą kompozycję "TE FRAZY…TE PIEŚNI…TE ARIE…" na orkiestrę smyczkową. Kompozycja zamówiona została przez Marka Mosia, szefa orkiestry Kameralnej Miasta Tychy AUKSO. W zakresie improwizacji (flet, fortepian, klawesyn, fujarka pasterska, elektronika) współpracowała z instrumentalistami, kompozytorami, improwizatorami, jazzmanami zza granicy, takimi jak Matthias Mainz i Richard Ortmann. Od 2006 współtworzyła zespół muzyki elektroniczno-improwizacyjnej AI Players działający na terenie katowickiej Akademii Muzycznej, jak i poza nią. Współpracowała również z katowicką Akademią Sztuk Pięknych, badając możliwości łączenia dwóch płaszczyzn plastyki i muzyki. Sama także tworzy grafiki komputerowe. Justyna Kowalska w 2008 roku została przyjęta w poczet członków Związku Kompozytorów Polskich. Również w roku 2008 otrzymała Stypendium Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego.
[----- Podzial strony -----]
- Aleksandra Gryka za utwór "Youmec" napisany na klawesyn i taśmę.
Interpretację tytułu utworu i swojej metody twórczej Aleksanda Gryka pozostawia słuchaczom.
![](/165b2924-1b40-45b4-9692-695a74ab8371.file?format=167x190)
Aleksandra Gryka
fot. materiały prasoweAleksandra Gryka ur. w 1977 roku, w 1997 r. ukończyła Państwową Średnią Szkołę Muzyczną II stopnia im. Fryderyka Chopina w Warszawie w klasie fortepianu Jaśminy Strzeleckiej. Studiowała kompozycję w Akademi Muzycznej w Krakowie pod kierunkiem Krystyny Moszumańskiej-Nazar. Od 2000 r. kompozycji komputerowej uczyła się u Magdaleny Długosz. Uczestniczyła w kursach kompozytorskich prowadzonych pod auspicjami paryskich centrów nowej muzyki IRCAM/ACANTHES w Krakowie i Helsinkach (2000) oraz w letnich warsztatach w Reichenau w Austrii (2002). W 2001 roku debiutowała na festiwalu „Warszawska Jesień” utworem "OXYGEN nr. 369,1". W 2000 r. otrzymała I nagrodę na Konkursie Kompozytorskim EuroArtMeeting we Wrocławiu za utwór "High3bbingNor" na orkiestrę symfoniczną (2000), w 2003 i 2006 – nominacje do Paszportu „Polityki” w dziedzinie muzyki poważnej, w 2004 – nagrodę fundacji Christoph und Stephan Kaske-Stiftung za twórczość elektroakustyczną, w 2006 – nominację do Nagrody TVP Kultura.
*******
- Magdalena Długosz za utwór na taśmę "Poza ciszę", którego jak mówi sama autorka najlepiej jest słuchać na słuchawkach "by wejść do wnętrza tej sytuacji".
![](/99abbe46-f97e-4445-8729-58c99de1f9b6.file?format=192x250)
Magdalena Długosz
Magdalena Długosz ur. w 1954 roku, ukończyła kompozycję w Akademii Muzycznej w Krakowie pod kierunkiem Krystyny Moszumańskiej-Nazar, a także teorię muzyki u Józefa Patkowskiego. Od 1979 roku prowadzi zajęcia dydaktyczne w Studiu Muzyki Elektroakustycznej Akademii Muzycznej w Krakowie, gdzie zrealizowała swoje pierwsze utwory. Kolejne powstawały w Studiu Eksperymentalnym Polskiego Radia w Warszawie, EMS w Sztokholmie, EAS w Bratysławie, Studiu GRAME (Groupe de Recherche Appliquée en Musique Electroacoustique) w Lyonie. Utwory Magdaleny Długosz wykonywane były na festiwalach muzyki współczesnej w Polsce (Warszawa, Poznań, Wrocław, Gdańsk, Kraków) i za granicą (m.in. w Norymberdze, Kolonii, Berlinie, Sztokholmie, Oslo, Lyonie, Seul, Waszyngtonie, Strasburgu). Od 1999 r. jest członkiem Komisji Repertuarowej Międzynarodowego Festiwalu Muzyki Współczesnej Warszawska Jesień.
*******
- Hanna Kulenty za utwór "IV Kwartet smyczkowy - A Cradle Song", który pierwotnie został napisany jako kołysanka dla córki kompozytorki.
Druga wersja utworu została napisana dla Kwartetu Kronos.
![](/cbeeb48e-b142-4dbc-86a9-3c9b553f5c64.file?format=168x250)
Hanna Kulenty
fot. materiały prasowe Hanna Kulenty ur. w 1961 roku, studiowała kompozycję w klasie Włodzimierza Kotońskiego w Akademii Muzycznej w Warszawie, a następnie – w latach 1986-88 – kompozycję u Louisa Andriessena w Królewskim Konserwatorium Muzycznym w Hadze. W latach 1990-91 przebywała w Berlinie jako stypendystka Deutscher Akademischer Austauschdienst. Od 1989 pracuje jako niezależny kompozytor. Wykładała także na kursach kompozytorskich, m.in. w Apeldoorn (1995), Radziejowicach i Monachium (1996), Amsterdamie (1997) oraz w Kalifornii (1998). Za swoją twórczość kompozytorską otrzymała wiele nagród, m.in. w 1985 r. – II nagrodę na Europejskim Konkursie Młodych Kompozytorów w Amsterdamie za utwór Ad Unum na orkiestrę, w 1987 – II nagrodę na Konkursie Młodych Kompozytorów Związku Kompozytorów Polskich za utwór Ride for 6 percussionists oraz Nagrodę Artystyczną Młodych im. Stanisława Wyspiańskiego. W listopadzie 2000 rozgłośnia radiowa Deutschlandfunk w Kolonii zorganizowała koncert monograficzny kompozytorki, który zarejestronawno na płycie CD. W 2003 podczas Międzynarodowej Trybuny Kompozytorów, najwyższą punktację otrzymał jej Koncert na trąbkę i orkiestrę symfoniczną w nagraniu z prawykonania, dokonanego przez holenderskiego solistę Marco Blauuwa z Narodową Orkiestrą Symfoniczną Polskiego Radia pod batutą belgijskiego dyrygenta Ronalda Zollmana. Od 1992 mieszka w Warszawie i w Arnhem w Holandii.
[----- Podzial strony -----]
- Paweł Hendrich za utwór "Metasolidus", którego idea opiera się na paradoksie zawartym w tytule kompozycji.
Swą przygodę z muzyką Paweł Hendrich zaczął od heavy metalu.
![](/c79e44a4-9bb7-40bf-8775-0d65a70071fb.file?format=250x188)
Paweł Hendrich
fot. materiały prasowePaweł Hendrich ur. w 1979 roku, ukończył studia na Wydziale Inżynieryjno-Ekonomicznym Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu, w 1998 podjął naukę kompozycji u Jerzego Filca, jest także absolwentem Wydziału Kompozycji, Dyrygentury, Teorii Muzyki i Muzykoterapii Akademii Muzycznej we Wrocławiu w klasie kompozycji Grażyny Pstrokońskiej-Nawratil. Na przełomie 2005 i 2006 przebywał w Hochschule für Musik w Kolonii w ramach programu stypendialnego Socrates-Erasmus, gdzie studiował kompozycję w klasie Yorka Höllera, został także objęty Programem Promocji 13 Kompozytorów przez Europejskie Centrum Muzyki Krzysztofa Pendereckiego. Jest laureatem wielu nagród, m.in. w 2005 – III nagrody za Anepigraph na małą orkiestrę (2005) na Międzynarodowym Konkursie Kompozytorskim organizowanym przez Fundację im. Franza Josefa Reinla w Wiedniu. Jego utwory były wykonywane m.in. na Festiwalu Warszawska Jesień, Festiwalu Audio Art w Krakowie w Warszawie, Festiwalu Musica Polonica Nova we Wrocławiu. Zajmuje się także programowaniem w środowisku Max/MSP i wykonawstwem muzyki elektroakustycznej na żywo. Jest członkiem tria Phonos ek Mechanes.
*******
- Paweł Mykietyn za utwór "Pasja wg św. Marka" zamówiony przez miasto Wrocław dla festiwalu Wratislavia Cantans gdzie miała swoje prawykonanie.
Pomysł autora polegał na tym by na mękę Chrystusa spojrzeć odchodząc od kościelnej tradycji przedstawiania Pasji.
Chronologia historii męki pańskiej w utworze została odwrócona. Pewne fragmenty Ewangelii zostały zastąpione symbolicznymi partiami instrumentów.
Pierwotnie partie Judasza miał wykonywać Lech Janerka.
![](/56435796-0dd0-4da0-9903-d6bf48cf7103.file?format=167x250)
Paweł Mykietyn
fot. materiały prasowe Paweł Mykietyn ur. w 1971 roku, kompozytor i klarnecista; studiował w klasie kompozycji Włodzimierza Kotońskiego w warszawskiej Akademii Muzycznej, którą ukończył w 1997 roku. W 1993 roku zadebiutował utworem "La strada" na Festiwalu Warszawska Jesień. Jego utwór 3 for 13 dla 13 wykonawców (1994), napisany na zamówienie Polskiego Radia, zajął pierwszą lokatę w kategorii twórczości kompozytorów młodych na Międzynarodowej Trybunie Kompozytorów UNESCO w Paryżu w 1995. W 1996 Epifora na fortepian i taśmę (1996), napisana również na zamówienie Polskiego Radia, zajęła I miejsce w kategorii utworów kompozytorów młodych na IV Międzynarodowej Trybunie Muzyki Elektroakustycznej UNESCO w Amsterdamie oraz znalazła się w grupie kompozycji rekomendowanych w kategorii ogólnej. Pisze również muzykę teatralną i filmową. Od lat współpracuje z Krzysztofem Warlikowskim, który wyreżyserował jego operę „Ignorant i szaleniec” (2000). W 2008 roku został pierwszym laureatem Nagrody Mediów Publicznych OPUS w dziedzinie muzyki poważnej za II Symfonię.
Więcej o kompozytorach: Polskie Centrum Informacji Muzycznej, www.polmic.pl