Po tym, jak Rosja zaatakowała niezależną Ukrainę, w Polsce znalazło schronienie niemal trzy miliony ukraińskich uchodźców wojennych. Z pomocą polskich sąsiadów próbują odnaleźć się w nowej rzeczywistości. Zbliżająca się Wielkanoc może być dla nich szansą na chwilę oddechu, a dla nas możliwością przyjrzenia się ukraińskim zwyczajom.
Podczas nabożeństw Wielkiego Tygodnia wspominane są ostatnie dni ziemskiego życia, męka, śmierć i zmartwychwstanie Chrystusa. Prawosławna Wielkanoc to czas, w którym wierni gromadzą się w cerkwi i odprawiają rytuał odwalenia kamienia z grobu Chrystusowego, a także śpiewają psalmy z psałterza.
O historii i specyfice Kościoła wschodniego w przedświątecznej audycji opowiedział dr Konrad Kuczara.
Łączy nas święcenie pokarmów
Wspominał swój pobyt w Kijowie. - Byłem tam przez rok, to było jakieś 20 lat temu. Wówczas wiele z tych pięknych budynków było w trakcie lub tuż po remoncie, wyglądały bardzo dobrze. Zwyczaj święcenia pokarmów nas łączy, zarówno Ukraińcom, jak i Polakom nieodparcie kojarzy się ze świętami - mówił na antenie Dwójki.
Niezależne kościoły lokalne
Zaznaczył, że prawosławie to federacja niezależnych kościołów lokalnych. - Tych organizmów kościelnych jest wiele, każdy z nich ma swojego zwierzchnika. Na Ukrainie oprócz prawosławnych jest około 5 milionów grekokatolików, oni żyją jak prawosławni, ale uznają zwierzchność papieża - powiedział.
29:25 2022_04_13 17_30_08_PR2_O_wszystkim_z_kultura.mp3 Konrad Kuczara: Polaków i Ukraińców łączy wiele świątecznych zwyczajów (O wszystkim z kulturą/Dwójka)
Duchowy wymiar postu
W wielu prawosławnych rodzinach nie spożywa się w Wielkim Tygodniu nawet ryb, a podstawą diety powinny być: chleb, woda albo kompot oraz warzywa i owoce; w niektórych domach w tym czasie nie przygotowuje się posiłków. Duchowni rokrocznie przypominają, że chodzi o to, by wymyślne potrawy, nawet postne, których przygotowanie zajmuje czas i energię, nie przesłaniały najważniejszego, czyli duchowego wymiaru postu.
***
Konrad Kuczara jest doktorem historii (PAN), ukrainistą, nowogrecystą, adiunktem na Wydziale "Artes Liberales" Uniwersytetu Warszawskiego. Od 2002 roku związany z filologią nowogrecką. Był stypendystą rządu greckiego, Uniwersytetu Ateńskiego, Kijowskiego oraz Uniwersytetu w Strasburgu. Jego zainteresowania naukowo-badawcze związane są z historią i współczesną sytuacją prawosławia na świecie. W kręgu tych zainteresowań znajdują się także kultury pogranicza, językoznawstwo, teologia, liturgika i religioznawstwo.
***
Tytuł audycji: O wszystkim z kulturą
Prowadził: Jakub Kukla
Gość: dr Konrad Kuczara (ukrainista, nowogrecysta, historyk Kościoła wschodniego, Uniwersytet Warszawski)
Data emisji: 13.04.2022
Godzina emisji: 17.30
mo
