Daria Solar jest jednym z kilkunastu artystów z Polski, których prace polecą na Księżyc w ramach projektu „Lunar Codex”. To wyjątkowa galeria sztuki - księżycowa baza danych dorobku artystycznego ludzkości. W piątek w Łodzi artystka otworzy wystawę, na której pokaże swoje malarstwo.
Wystawa malarstwa Darii Solar „Anatomia krzemu”, której wernisaż zaplanowany jest na najbliższy piątek w Łodzi, będzie wstępem do przyszłorocznej „księżycowej” wystawy polskich artystów - uczestników projektu „Lunar Codex”. Wśród obrazów znajdą się te dzieła artystki, które już są na Księżycu (w postaci zdigitalizowanej) i które polecą na Srebrny Glob rakietą Elona Muska „Falcon Heavy”. Start misji planowany jest na przełom tego i przyszłego roku.
„Lunar Codex” to wyjątkowa galeria sztuki - księżycowa baza danych dorobku artystycznego ludzkości. Do tej bazy danych trafiło ponad 250 tys. dzieł sztuki autorstwa ponad 50 tys. artystów z całego świata, w tym dzieła literackie, muzyczne, poezja i malarstwo. Łodzianka Daria Solar jest jednym z kilkunastu polskich artystów, których prace wybrano do tego projektu. W swoich obrazach pokazuje granicę między światami - humanistycznym i technologii. Ostrzega przed czającymi się na ludzi niebezpieczeństwami związanymi z przekroczeniem tej cienkiej linii.
Jednym z obrazów, które polecą na Srebrny Glob, a który od piątku można obejrzeć w Łodzi, jest „Wanda”. Przedstawia on kobietę, która ucieka z cyfrowego świata i zrywa osaczające ja i krępujące więzy ze wszystkimi portalami społecznościowymi.
- Wyrywa się z cyfrowej matni, zrywa wszystkie kable i odpływa w niebyt, który de facto jest jej wolnością. To jest postać, która już przekroczyła granice zależności od sieci. We współczesnym świecie to samobójstwo, bo pozbawiona nóg nie będzie w stanie wrócić do normalnego życia. Wchłonięta przez świat cyfrowy nie ma już odwrotu i żeby zachować wolność, musi poświęcić swój byt - tak Daria Solar tłumaczyła w rozmowie z PAP swoją sztukę.
Jej Wanda nie ma nóg, bo zostały jej odebrane w cyfrowym świecie. - Są zbędne, bo posługujemy się tylko palcami - mamy myszkę, mamy pad. Prawie wszystkie moje postacie cyfrowe nie mają nóg właśnie z tego powodu. Ten obraz ma podtytuł: „Non omnis moriar” (nie wszystek umrę). Chciałam nawiązać tym tytułem do tego, że za wszyscy, którzy kiedykolwiek mieli jakikolwiek kontakt z siecią, zostawili tam swój ślad cyfrowy i będzie on nam towarzyszył na zawsze - tłumaczyła artystka.
Na wystawie „Anatomia krzemu” oprócz nieprezentowanych dotąd dzieł pojawią się również obrazy z jej dwóch wcześniejszych cykli - „Elektryczne byty” (relacja człowieka z nowoczesnymi technologiami w pozytywnym i negatywnym znaczeniu tego słowa) i „Pejzaże wewnętrzne” - intrygujący portret płyt głównych, czyli wnętrz naszych komputerów i wszelkiego rodzaju chipów, które są zamienione na oniryczne, barwne krajobrazy.
- Moje elektryczne byty są półludzkie, częściowo maszynowe; są symbolami naszej relacji ze sztuczną inteligencją. Będą też „Pejzaże wewnętrzne”, czyli moje wizje tego, co znajduje się wewnątrz komputerów. To obrazy oniryczne, malarskie, utkane ze świateł znajdujących się w naszych komputerach.
Dodała, że pokazuje świat technologii zarówno w pozytywnym, jak i negatywnym kontekście, oglądany jej oczami, ale tak naprawdę każdy będzie mógł zobaczyć sam siebie.
- W Łodzi pokażę m.in. „Wszystkie córki Lota” - portret dziewczynek zamienionych w zabawki i kontrolowanych przez cudze pady. Na obraz musimy spojrzeć z perspektywy kogoś, kto trzyma te pady w dłoni i kontroluje postacie; ma władzę nad dziećmi z obrazu. To przerażający obraz naszego zauroczenia i uzależnienia od cyfrowego świata - powiedziała PAP Solar.
Artystka podkreśliła, że nie chce tylko przerażać apokaliptycznym światem bezdusznej sztucznej inteligencji i cyfrową zagładą. Dlatego na wystawie znajdą się też obrazy prezentujące jasną, piękną, mądrą stronę technologii. Jednym z nich jest Eir, roboczo zwany da Vinci. Człowiek występuje tam razem z robotem medycznym, który rozpościera nad nim swoje skrzydła.
- Ten obraz przedstawia panią doktor Magdalenę Bizoń, kobietę z certyfikatem „robotycznym”, chirurga, która posługuje się robotem da Vinci. Pani doktor, jedna z kilku praktykujących kobiet chirurgów robotycznych w Polsce, zaszczyciła mnie sesją zdjęciową - powiedziała PAP Daria Solar.
W jej malarstwie znajdziemy elementy technologicznego świata, który nas otacza - płyty główne komputerów, kable, płytki drukowane, a nawet symbole znane nam z codziennego życia przesiąkniętego elektroniką, jak np. ikona „upload”, którą przyciskamy, aby wysłać nasze pliki do chmury.
O swoim stylu Daria Solar mówi, że to nie jest ani realizm, ani surrealizm, a nawet nie jest to realizm magiczny.
- Do opisu mojej sztuki stworzyłam termin „symbolizm technologiczny”. Wszystkie moje prace są symboliczne. Odnoszą się do jakiejś symboliki czy słowiańskiej, czy chrześcijańskiej, ale pokazują nowoczesną technologię. Wydaje mi się, że jeżeli nie ma jeszcze w sztuce terminu „symbolizm technologiczny”, to ja spróbuję być prekursorką i zacząć taki nurt. Jestem przekonana, że on się rozwinie w tym naszym stechnologizowanym świecie.
Prace Łodzianki to ostrzeżenie przed niebezpieczeństwami związanymi z przekroczeniem cienkiej linii między światem humanistycznym i cyfrowym.
- Stoimy przed największym wyzwaniem, przed jakim kiedykolwiek stanął człowiek. Tworzymy byty, które już są inteligentniejsze od nas. Budujemy superinteligentne sztuczne inteligencje, które będą w stanie zabrać nam większość zawodów, ale będą też w stanie przejąć kontrolę nad mediami, będą w stanie zarządzać instytucjami. Tworzymy coś, co będzie miało możliwości Boga, a jednocześnie tworzymy je bezmyślnie, bez jakichkolwiek ograniczeń, bez narzuconych szablonów i zasad - powiedziała PAP Solar.
Dodała, że wprowadzając sztuczną inteligencję do internetu, człowiek pozwolił na czerpanie z sieci nie tylko dobra, ale też zła.
- Pozwalamy AI karmić się danymi, które są czystym złem. Badania i symulacje pokazują, że tworzone przez nas byty technologiczne będą chciały np. walczyć o życie. Już teraz mają swoje własne potrzeby, mają swój własny intelekt. Bomba atomowa nie protestowała przed zakazem rozprzestrzeniania broni jądrowej, bo nie ma umysłu. Ale sztuczna inteligencja będzie walczyła o swój byt. O tych niebezpieczeństwach jest moja sztuka.
Malarstwo Darii Solar będzie można oglądać w Fabryce Aktywności Miejskiej w Łodzi od 11 września o godz. 18 (wernisaż) do 4 października.
PAP/ks