Jak opowiedzieć muzeum obrazem? O projektowaniu identyfikacji wizualnej

Ostatnia aktualizacja: 10.11.2026 10:00
- Muzeum w większości przypadków podejmuje działania skierowane do szerokiej grupy odbiorców. Z punktu widzenia projektanta to sytuacja z gatunku "najgorzej", bo komunikaty wizualne muszą zostać odczytane i uznane za atrakcyjne zarówno przez starszą panią z sąsiedztwa, ucznia szkoły podstawowej, jak i wyrobionego odbiorcę kultury. Aspekt łączenia tradycji z nowoczesnością pojawia się właściwie w każdym projekcie - mówiła w Dwójce projektantka graficzna Anna Światłowska.
Wystawa Lato, które zmieniło wszystko. Festiwal 1955 w Muzeum Warszawy. Za komunikację graficzną tej wystawy odpowiada Anna Światłowska
Wystawa "Lato, które zmieniło wszystko. Festiwal 1955" w Muzeum Warszawy. Za komunikację graficzną tej wystawy odpowiada Anna ŚwiatłowskaFoto: PAP/Leszek Szymański

Posłuchaj rozmowy w audycji "O wszystkim z kulturą" >>>

Co to znaczy dobra identyfikacja wizualna instytucji kultury? O tym, jak ją stworzyć i konsekwentnie rozwijać, wiele może powiedzieć projektantka graficzna Anna Światłowska, która w 2014 roku opracowała nową identyfikację wizualną Muzeum Warszawy. Była to jedna z najważniejszych realizacji w jej dorobku. Do dziś graficzka czuwa nad spójnością wizualnej komunikacji muzeum.

Identyfikacja wizualna jako element komunikacji instytucji kultury

Teraz, w 14. konkursie Projekt Roku, organizowanym przez Stowarzyszenie Twórców Grafiki Użytkowej, została nominowana do nagrody za dwie prace: oprawę graficzną wystawy "Lato, które zmieniło wszystko. Festiwal 1955" w kategorii "Projektowanie Informacji", do której zaprojektowała między innymi krój pisma oraz serię wielkoformatowych infografik, a także za identyfikację wizualną wystawy "Bez trzymanki. Jak rower zmienia Warszawę" (w kategorii "Instytucje").

- Podeszłam do tego tematu trochę nonszalancko. Wydawało mi się, że rower jest na tyle wdzięcznym tematem, że zaproponowanie czegoś, co spełni wszystkie założenia sformułowane na potrzeby tej wystawy, będzie kwestią chwili. Rower, podobnie jak na przykład motywy botaniczne, wydaje się w grafice takim samograjem. To po prostu zawsze działa, cieszy oko. Tymczasem okazało się, że przygotowuję kolejne wersje, a każda następna jest tylko gorsza. Nie byłam w stanie wyjść z tego impasu - wyznała graficzka.

Czytaj też:

Między historią a współczesnością

Wystawa "Bez trzymanki", prezentowana w Muzeum Woli, opowiada o ponad 150 latach warszawskiego cyklizmu, a punktem wyjścia do pracy nad identyfikacją wizualną była wieloznaczność zwrotu "bez trzymanki". Jednym z wyzwań w pracy było połączenie opowieści historycznej ze współczesnymi zagadnieniami. Artystka przyznała, że było to jedno z trudniejszych zadań, jakie przyszło jej realizować.

- Szczerze mówiąc, dawno żaden projekt tak mnie nie wymęczył. I dopiero na samym końcu tego męczącego maratonu nagle powstała koncepcja, którą znają państwo jako identyfikację wizualną tej wystawy. Wbrew pozorom, o ironio losu, wygląda ona bardzo świeżo i lekko, co zupełnie nie oddaje kulisów pracy nad tym projektem - mówiła Anna Światłowska.

Projekt graficzny - od plakatu po przestrzeń miejską

Współczesna oprawa graficzna wystaw i wydarzeń musi funkcjonować w wielu przestrzeniach i na różnych nośnikach – nie tylko w druku, lecz także w internecie czy przestrzeni miejskiej. Projektowanie identyfikacji wizualnej wymaga więc uwzględnienia rozmaitych sposobów kontaktu odbiorców z komunikatem.

- Fundamentalne zasady projektowe pozostają bez zmian. Architektura informacji, kompozycja, kontrast – to wszystko musi spełniać mniej więcej te same wymogi zarówno do druku, jak i na nośniki cyfrowe. Jednak zróżnicowanie tych formatów jest ogromne. Pracując nad identyfikacją wystawy zawsze mam z tyłu głowy, jak ten projekt będzie pracować w poziomie, w pionie, w dużej skali, w małej skali. I dobra identyfikacja musi być przekładalna na różne nośniki, na różne formaty i działać też często w przestrzeni miejskiej, w konkretnym kontekście miejskim - tłumaczyła Anna Światłowska.

Graficzne inspiracje z Madrytu i Nowego Jorku

Anna Światłowska prowadzi pracownię projektowania graficznego na Wydziale Sztuki Nowych Mediów w Polsko-Japońskiej Akademii Technik Komputerowych w Warszawie. Specjalizuje się w projektowaniu systemów identyfikacji wizualnej, w grafice wydawniczej i wystawienniczej. Współpracowała z Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Warszawie, Muzeum Narodowym w Warszawie, Muzeum Historii Polski, Ministerstwem Kultury i Dziedzictwa Narodowego i Ambasadą RP w Waszyngtonie.

Jest laureatką wielu nagród projektowych – takich, jak Polish Graphic Design Awards, Najpiękniejsza Książka Roku, Muzeum Widzialne, Dobry Wzór oraz European Design Awards. Doświadczenie zdobywała m.in. w trakcie studiów na Wydziale Sztuk Pięknych Universidad Complutense w Madrycie oraz podczas jej pobytu w School of Visual Arts w Nowym Jorku.


***

Tytuł audycji: O wszystkim z kulturą

Prowadzenie: Marta Strzelecka

Gość: Anna Światłowska (projektantka graficzna)

Data emisji: 9.11.2026

Godz. emisji: 19.10

oprac. Anna Myśliwiec

Czytaj także

Polskie ilustracje dla dzieci z lat 50. wciąż w awangardzie!

Ostatnia aktualizacja: 05.02.2016 18:00
- To byli wspaniali graficy. Oni stworzyli polską szkołę ilustracji i stali się znani na całym świecie - mówiła Maria Biegańska z Muzeum Drukarstwa Warszawskiego o bohaterach swojej wystawy "Polska ilustracja książkowa dla dzieci i młodzieży z lat 50.–80. XX w."
rozwiń zwiń
Czytaj także

Graficzka Alicja Kobza o zapomnianych graficzkach z czasów PRL

Ostatnia aktualizacja: 01.04.2026 20:00
"Gdy przegląda się publikacje dotyczące historii polskiego projektowania graficznego z lat 1945–1989, można dojść do wniosku, że tą dziedziną artystyczną zajmowali się wyłącznie mężczyźni" – pisze Alicja Kobza. Dlaczego w historii polskiej grafiki często pomijano kobiety? O tym rozmawialiśmy z autorką książki "Graficzki".
rozwiń zwiń