Muzeum Warszawy to jedna z najważniejszych stołecznych placówek muzealnych. W tym roku świętuje 90. lat swojej działalności. Z tej okazji od 19 czerwca, aż do 1 lutego 2027, możemy poznać projekt "90/90. Dookoła muzeum" - to 90 rzeczy związanych z codziennym funkcjonowaniem placówki. Organizatorzy ekspozycji zdradzają, że te 90 rzeczy to nie tylko najcenniejsze obiekty ze zbiorów Muzeum, ale też przedmioty codziennego użytku, zwyczajne, ale niezastąpione każdego dnia.
Konewka niezbędna w Muzeum Warszawy
Zobaczyć będzie można między innymi konewkę używaną do utrzymywania odpowiedniego poziomu wilgotności na wystawach, "klikacz" - ręczny licznik odwiedzających, podstawowe narzędzie pracy opiekunów ekspozycji, czy antykorozyjną tkaninę chroniącą warszawskie srebra przed ciemnieniem.
- To emblematy, które prezentują nasze muzeum w różnych wymiarach, czasem na poważnie, czasem z przymrużeniem oka. W ich wyborze uczestniczył cały zespół Muzeum Warszawy. Chcemy w ten sposób zilustrować historię i naszą codzienną pracę - mówią kuratorki projektu.
Profesor i pani woźna
Kuratorki "90/90", Agnieszka Dąbrowska, Monika Siwińska, Aleksandra Sołtan podkreślają, że Muzeum Warszawy to nie tylko eksponaty, cenne pamiątki i obiekty niezwykle ważne dla stolicy. Zwracają uwagę na ludzi tworzących placówkę - zarówno na tych, którzy zajęli się muzeum zaraz po wojnie, ale też tych, którzy gospodarzą tam dziś, a to zespół blisko 300 osób. Wśród przypominanych postaci znaleźli się m.in. Helena Wrona, pierwsza muzealna woźna, oraz kierujący instytucją przez ponad pół wieku profesor Janusz Durko.
- Prezentujemy państwu biurko o szczególnej dla nas wartości - mówi Katarzyna Wagner, dyrektorka Muzeum Warszawy. - To przy nim od ponad pięćdziesięciu lat zasiadają kolejni dyrektorzy muzeum. Najdłużej, bo trzydzieści jeden lat, użytkował je profesor Janusz Durko, który przez pięćdziesiąt dwa lata realizował swoją dyrektorską misję. Dlatego mebel ten bywa nazywany "biurkiem Profesora". Przy nim zapadały między innymi decyzje o reorganizacji Muzeum czy zmianie jego nazwy. Biurko to towarzyszy nam również w codziennych dyskusjach, na przykład o kolejnych fascynujących planach wystawienniczych.
Mniejsi, niemniej ważni, bohaterowie wystawy
W projekcie "90/90" udział biorą również Chałka, Myszek, Luna, Bongo i Rosa - to muzealne psy towarzyszące pracownikom Muzeum Warszawy. Jednym z eksponatów jubileuszowego projektu jest też zapach muzeum, który kuratorki definiują jako aromat drewna połączony z zapachem wosku, kurzu i pasty do podłóg - taki jaki kojarzymy z dawnych, szkolnych wycieczek do muzealnych sal.
Jubileusz Muzeum Warszawy dla zwiedzających jest okazją do zapoznania się z działaniem muzealnych magazynów i pracowni konserwacji, labiryntem korytarzy i przejść ukrytych między kamienicami.
90 lat Muzeum Warszawy
Muzeum wyrosło z idei zrodzonej na początku XX wieku wśród członków Towarzystwa Opieki nad Zabytkami Przeszłości. W 1936 roku powołano Muzeum Dawnej Warszawy, które zostało zniszczone i odbudowane po drugiej wojnie światowej. Od początku misją instytucji było gromadzenie varsavianów i budowanie bazy wiedzy o Warszawie.
Obecnie Muzeum Warszawy zajmuje jedenaście kamienic przy Rynku Starego Miasta. Ma także osiem oddziałów: Muzeum Warszawskiej Pragi, Muzeum Woli, Muzeum Farmacji, Muzeum Drukarstwa, Centrum Interpretacji Zabytku, Korczakianum, Muzeum - Miejsce Pamięci Palmiry oraz Izbę Pamięci przy Cmentarzu Powstańców Warszawy. Akcja "90/90" obejmie je wszystkie, a każdy ze zwiedzających będzie mógł odznaczać poszczególne przystanki na specjalnie przygotowanych kartach.
Muzeum "od kuchni" publiczność pozna w trzech odsłonach. Pierwsze trzydzieści opowieści na jubileuszowej ścieżce zostanie udostępnionych już w dniu rozpoczęcia projektu, kolejne trzydzieści - 28 sierpnia, a w pełni projekt ujawni się 6 listopada 2026 roku.
***
pj
