Jak ratować ginące języki?

Ostatnia aktualizacja: 21.02.2026 10:00
21 lutego przypada Międzynarodowy Dzień Języka Ojczystego, ustanowiony przez UNESCO w 1999 roku. Ma on w założeniu dopomóc w ochronie różnorodności językowej jako dziedzictwa kulturowego i zwraca uwagę na problem ginących języków.
Kobiety z Wilamowic w strojach regionalnych
Kobiety z Wilamowic w strojach regionalnychFoto: NAC

>>> SŁUCHAJ rozmowy 

Międzynarodowy Dzień Języka Ojczystego upamiętnia wydarzenia w mieście Dhace (obecnie stolica Bangladeszu), gdzie w 1952 roku pięciu studentów uniwersytetu zginęło podczas pokojowej demonstracji, w trakcie której domagali się nadania językowi bengalskiemu statusu jednego z dwóch języków urzędowych w Bengalu Wschodnim, należącym wówczas do Pakistanu. Oficjalnie rząd Pakistanu ogłosił bengalski językiem urzędowym w 1956 roku, po wielu latach sporów, a 21 lutego to obecnie święto narodowe w Bangladeszu.

Poza upamiętnieniem wymienionych wydarzeń, głównym przesłaniem międzynarodowego Dnia Języka Ojczystego jest promocja wielojęzyczności oraz zwrócenie uwagi na chronienie różnorodności językowej, bezpośrednio związanej z problemem wymierania języków i kultur. O zagrożeniach dla języków i tych ginących w sobotnim Poranku Dwójki o 9.30 porozmawiamy z socjolingwistką z Instytutu Slawistyki Polskiej Akademii Nauk, prof. Nicole Dołowy.

W audycji także: 

  • Inauguracja Roku Jubileuszowego w MEK. Muzeum Etnograficzne w Krakowie ma 115 lat! Zaczęło się od niewielkiej kolekcji nauczyciela i społecznika Seweryna Udzieli, a dziś to ponad 80 tysięcy numerów inwentarzowych i setki ważnych wystaw. Relacja Magdaleny Zbylut-Wiśniewskiej.
    SŁUCHAJ >>>
  • „Palestyna oczami chrześcijan”, nowa wystawa w Muzeum Azji i Pacyfiku im. Andrzeja Wawrzyniaka. Potrwa do połowy marca.
    Ponad 20 fotografii dokumentujących bogatą historię, tradycje religijne oraz współczesne wyzwania, przed którymi stają palestyńscy chrześcijanie. Zdjęcia wyjaśniają m.in. symbolikę „Drzwi Pokory” w Bazylice Grobu Pańskiego, sytuację w Betlejem oraz wpływ muru separacyjnego na codzienność mieszkańców. O wystawie Aldonie Łaniewskiej-Wołłk opowiada współorganizatorka ekspozycji i autorka kilku obecnych na niej fotografii, Sylwia Hazboun.
    SŁUCHAJ >>>
  • NOWY CYKL na Wielki Post „Lament serdeczny”, w którym z Łukaszem Ciemińskim, etnografem i historykiem sztuki, poznawać będziemy motywy i treści z pieśni pasyjnych.
    SŁUCHAJ >>>
  • Tugłos to duet, który tworzą śpiewaczka Ewa Grochowska i tubista Piotr Wróbel. Zadebiutowali w Konkursie Muzyki Folkowej Nowa Tradycja 2025 z opowieścią o pieśniach obrzędowych związanych z weselem. Projekt rozwinął się w minionym roku, w niedzielę duet wystąpił w cyklu Wielogłosy w Ośrodku Kultury Ochoty OKO w Warszawie z koncertem premierowym zatytułowanym „Przedwiośnie”.
    SŁUCHAJ >>>

Słuchaliśmy:

7.07 Johann Friedrich Fasch Koncert na skrzypce i obój d-moll, WV Ld4, III. Allegro Emmanuel Laporte, Thibault Noally Les Accents (2:56)

7.12 Radical Polish Ansambl Prostaki (6:28)

7.25 Redi Hasa Morning Breeze (2:53)

7.30 Jaroslav Kryśko Buły ludy newirniji (3:02)

7.35 Balmorhea, Morris Kliphuis, Lisa Morgenstern, Clarice Jensen Rose in Abstract (4:51)

7.45 Joanna Słowińska Płaczcie anieli (3:34)

7.54 Bob Marley The Redemption Song The Kanneh-Masons (3:50)

8.06 Franciszek Schubert, Impromptu Es-dur op.90 Eric Lu (5:07)

8.12 Memento Mori Dance Club Niech monarchowie miasta swe budują (5:26)

8.24 Ballaké Sissoko, Sona Jobarteh Djourou (4:47)

8.29 Radical Polish Ansambl Rydz (4:00)

8.40 NAP Trio Flotilla (3:42)

8.53 Trettman & Lambert Grauer Beton (4:04)

9.08 Las Lloronas Naranjos (4:55)

9.24 Tugłos Swatkowie (5:04)

9.30 Kevin Conneff Bean Pháidín (1:44)

9.50 Dresze Lezi bot (2:26)

9.53 Marcel Khalife Granada (6:34)

  

***

Tytuł audycji: folkowy Poranek Dwójki 

Prowadzi: Piotr Kędziorek

Data emisji: 21.02.2026

Godzina emisji: 7.00


Czytaj także

"M" jak "mięsopust". Szalony czas w karnawale

Ostatnia aktualizacja: 10.02.2018 16:00
Kiedyś to określenie oznaczało końcówkę karnawału, czyli okresu od święta Trzech Króli do Środy Popielcowej. - Zwłaszcza od Tłustego Czwartku, kiedy w biesiadach, tańcach, wesołości i pijatyce nie było umiaru - mówiła Małgorzata Kunecka z Muzeum Etnograficznego.
rozwiń zwiń